zondag 9 juni 2013

Dagboek van een overstroming 4: zaterdag

Gefrustreerde kat
Max, onze gecastreerde kater, heer en meester over het park voor ons huis, heeft er genoeg van. Vol onbegrip dat we zijn normale uitgang met zandzakken hebben geblokkeerd, klautert hij moeizaam over het hek. Aan de andere kant bekijkt hij, zittend op zo'n zak, de watermassa voor ons huis met verbijstering. Vervolgens komt hij binnen zijn frustraties kenbaar maken. Een boze Max is geen erg vriendelijke kat. Hij klauwt, hij geeft onze andere kat op haar donder. Maar wij kunnen er ook niets aan doen. En een uur later vinden we een dode kikker in huis. Er valt blijkbaar nog steeds iets te jagen.
Aan het eind van de middag zwemt er een ringslang in onze poort. De zandzakbarrière is weliswaar anderhalve meter hoog, maar dat belemmert het water - en slangen klaarblijkelijk - niet om op de een of andere manier de poort binnen te dringen. Vervelend? Een ringslang is niet giftig en kan me niet van slag brengen, die vind ik vooral interessant. Maar wat dat water betreft, dat is zeker vervelend, al is het nog steeds niet dramatisch. Er moet nog wel wat gebeuren, wil het echt het huis inlopen.
Water in de poort
De lekkage ligt niet aan onze zandzakbouwkunsten, maar gewoon aan het materiaal. Verderop in Vác zien we dat de dijken van  zandzakken ook geen oplossing zijn. Onder de massief ogende dijklichamen sijpelt het water net zo goed door, zoveel dat vrijwilligers in noodtempo bezig zijn een nieuw cordon van zandzakken aan te leggen. Het nut ontgaat me een beetje, want de zakken liggen tegen een helling. Een betere barrière is er niet.
Zand in ondoorlaatbare kunststof zakken? Dat heeft inderdaad geen enkele zin, meldt een waterbouwkundig ingenieur ons. Vroeger ging het in jute, dat werkte veel beter. Maken ze die eigenlijk nog? Misschien moeten we dan een voorraadje aanschaffen. Het is een troostrijke gedachte dat de gemeente inmiddels van de EU geld voor een mobiele dijk heeft gekregen, al hebben we daar voor deze keer weinig aan en duurt het tot november volgend jaar eer die klaar is. Maar deze overstroming zal zeker een stimulans zijn om de bouwplannen te versnellen.
Slang in de straat
Gelukkig weten we dat de piek in zicht is, en dat het heel raar moet lopen, willen we echt in problemen komen. Al komt die piek zeker hoger uit dan de hydrologische dienst voorspelt: om acht uur 's avonds staat het waterniveau op 790 centimeter, twee centimeter onder het voorspelde piekniveau van 792 centimeter, dat eigenlijk zondag om één uur 's middags bereikt moest worden. We pieken eerder, of hoger. We merken het wel.
Maar raar lopen kan het. Uit Boedapest, waar de piek pas ergens zondagavond of zo wordt bereikt, komen alarmerende berichten. Bij een wolkbreukzaterdagmiddag is zoveel water uit de hemel gekomen, dat straten langs de Donau totaal onder water staan. Niet omdat de rivier al is overstroomd, maar omdat het regenwater door de hoge waterstand niet meer weg kan.
Datzelfde onweer passeert Vác, met enig gerommel, op flinke afstand. We bekijken het onder het genot van een biertje vanaf een terrasje dat net buiten de overstromingszone ligt. Er is een zekere gelatenheid over ons gedaald, die ik ook bij de buren zie. Eén buurman is weliswaar nog met wat zandzakken aan het sjouwen, maar op de vraag of we hebben kunnen helpen, haalt hij zijn schouders op: "Ach nee, ik verveelde me gewoon." De rest van de middag zit hij, net als wij, op zijn balkon over de watervlakte uit te staren. Het is prachtig, eigenlijk, zijn we met elkaar eens. En zoals een andere buurman filosofisch opmerkt: dit is de prijs die je moet betalen voor een huis op de mooiste plek van Vác. En als je de foto's van ondergelopen dorpen ziet, vallen onze problemen echt nog mee. En er zwemt nog een slang voorbij in de straat. Hoe vaak maak je dat nou mee?

Dagboek van een overstroming, deel 5.

zaterdag 8 juni 2013

Dagboek van een overstroming 3: vrijdag

Vrijdagmiddag, in vogelvlucht (foto Vaconline)
Vrijdagochtend kwart voor zes ‘s ochtends kruipt de onrust bij ons in bed. “Eigenlijk wil ik dat plastic nu gaan aanbrengen,” zegt Henk. Hij is van plan om de hele benedenverdieping met plastic te bekleden. De enorme stapels zandzakken van de buren lijken plots zo gek niet meer. Alle berichten over het water gaan alleen maar over hoog, hoger, hoogst. De hoogste waterstand in 500 jaar.
Even later is hij met lappen landbouwplastic in de weer. Met droge voeten, nog net. ‘s Nachts heeft de Donau de onderkant van onze voortuin bereikt. Kolkend stroomt het water de kelder van de buren in. Wij hebben geen kelder, dus dat probleem hebben wij gelukkig niet.
Op weg naar Boedapest ontmoet ik een buurman die briest over de gemeente die ons stuk straat min of meer aan zijn lot heeft overgelaten door er geen nooddijk te bouwen. Ik lanceer een idee waarmee ik al dagen loop: een gezamenlijk buurtactie om te zorgen dat dat volgende keer anders gaat. Als het water is gezakt, want nu valt er toch niets te veranderen. De gedachte iets te doen beurt hem op. Een gezamenlijke protestbrief die iedereen ondertekent, en een paar media erbij kunnen ook geen kwaad, besluiten we samen.
In Boedapest heerst verkeerschaos. Twee belangrijke verkeersaders op de onderste Donaukades staan onder meters water. Nog een meter, anderhalve meter, en de rivier gaat over de bovenste kademuur heen.
De laatste voorspellingen hebben het over een piek van 8,95 meter, ver boven de bescherming die de stenen balustrade biedt. Er wordt gepraat over de evacuatie van misschien wel 50.000 mensen uit lager liggende wijken in de hoofdstad. Een hoofdpijnpunt zijn de zwembaden op het Margit-eiland midden in de rivier. Dat loopt zeker onder, maar om de baden zijn dijken van zakken aangebracht, in de hoop dat het badwater schoon blijft.
Het zijn maar een paar van de zorgen die het land plagen. Greenpeace waarschuwt voor het risico van dijkdoorbraak bij een oude aluminiummijnopslag vlak langs de Donau. Elders raken oude dijken volkomen doorweekt en dreigen door te breken. Zorgwekkend allemaal, maar dat neemt niet weg dat mijn hoofd zich vooral bezighoudt met de vraag of bij onszelf de boel droog blijft.
In de loop van de ochtend wordt de ongewone stilte in de straat verbroken door een vrachtwagen die rijdend door het water extra zandzakken uitdeelt. Henk gooit nog drie lagen op de dikke meter die we al hebben liggen. Liever te veel dan te weinig, dat is duidelijk.
‘s Avonds hebben we theaterkaartjes. Het is vreemd om het huis nu alleen te laten. Maar we kunnen toch weinig meer doen, en staren naar de stijgende Donau helpt ook niets. Als we 's thuiskomen, staat het water nog steeds op een paar centimeter van het huis. Nog dik twee dagen, dan piekt het water en weten we waar dit avontuur eindigt.

Dagboek van een overstroming, deel 4.

vrijdag 7 juni 2013

Dagboek van een overstroming 2: donderdag

Ergens woensdagavond schudde de aarde. De bakkersvrouw heeft het ook gevoeld. Geen grote beving, 4,3 op de schaal van Richter, en het epicentrum was 10 kilometer verderop. Maar goed, alsof een overstromende Donau voor de deur niet voldoende is voor één dag.
We zitten inmiddels achter een wal van zandzakken. De buurt heeft het er niet bij laten zitten dat we officieel geen bescherming kregen en zelf wat georganiseerd. Overal liggen bergen zand, stapels zakken en rollen landbouwplastic. Gekregen van mannen van de rampendienst die ook niet snapten waarom er in onze straat geen tijdelijke dijk wordt gebouwd, terwijl een paar honderd meter verder een dam van twee meter hoog en zeker twee meter breed is verrezen.
Bij de buren is een enorme wal van zandzakken verrezen. Ik hoop dat hun inschatting overdreven is, want onze stapel is aanvankelijk aanzienlijk lager. Te laag misschien, vind ik, en dat leidt tot wat discussie. De nieuwe piekvoorspelling van de hydrologische dienst geeft de doorslag, want die ligt elf centimeter hoger dan gisteren. Er moeten meer zakken voor de poort.
Dat karwei blijkt sneller geklaard dan verwacht. Over helpende handen hebben we niet te klagen. Een vriendin dient zich aan, en een vage bekende herinnert zich plots dat wij aan de Donau wonen en belt, popelend om de handen uit de mouwen te steken. Als geroepen dumpt een auto een nieuwe berg zand vlak bij onze poort en begint een groep scholieren in razend tempo zakken te vullen. Dat stijgende water maakt niet vrolijk, maar de onderlinge solidariteit maakt veel goed. Iedereen helpt iedereen en een buurvrouw die ik al jaren op afstand groet, vindt nu hoog tijd om voornamen uit te wisselen.
De zandzakken betekenen wel dat we ons zelf min of meer hebben ingesloten. Onze buren, die een zijuitgang naar een hoger gelegen steeg hebben, geven ons de sleutel van hun poort. Tegen de 2,5 meter hoge muur tussen onze tuinen komen aan weerszijden ladders.
In onze poort trekken we nog onze eigen, zelfgebouwde waterwering op, met extra plastic en zandzakken. De laatste gaatjes worden met een lijmpistool gedicht. Zo moet het goed zijn, denken we, en kijken uit over de uitdijende Donau, die nu tegen de kademuur aan de andere kant van de straat klotst. Midden in de watervlakte staat een beeld van een biddende St. Elisabeth. Ze lijkt te smeken dat de rivier snel zakt.

Dan, ergens in de middag, slaat de twijfel alsnog toe. Stel dat het niet bij de voorspelde 7,91 meter blijft? Het is nu of nooit om daar nog wat tegen te doen. En met de kruiwagen gaan we op pad om nieuwe zandzakken. Een dijk van ruim een meter, afgedicht met landbouwplastic, dat moet genoeg zijn. Hopen we.

Dagboek van een overstroming, deel 3


donderdag 6 juni 2013

Dagboek van een overstroming 1: woensdag

Scholieren bij het zandzakken vullen
Zeven meter tachtig, meldt de website van Hydroinfo vanmorgen. Dat is de maximale stand van de Donau komende zondag in Vác. De hoogste waterstand ooit, en zonder maatregelen staat de rivier straks in onze poort. Maar als ik het van de zonnige kant bekijk: 7,80 is een paar centimeter minder dan de voorspelling van dinsdag.
Sinds een paniekerig telefoontje van een Duits familielid afgelopen zondag over overstromingen in Passau interesseert weinig mij zozeer als de waterstanden van de Donau die vijftig meter van ons huis langs stroomt. Haar advies om onze spullen van de benedenverdieping omhoog te sjouwen, is nog steeds wat voorbarig. Maar hoe verder het water van de drempel van de voordeur wegblijft, hoe liever het me is.
Wonen aan de Donau heeft veel charmes. Het is een prachtige rivier met schitterende natuur en zelfs op de meest grijze dagen is er wel iets te beleven. Maar rivieren overstromen, en ons huis ligt weliswaar op een helling, maar toch nog niet zo hoog dat het water ons niets kan doen.
Dat wisten we uiteraard toen we het huis kochten. Daarom besloten we meteen tot de bouw van een zelfontworpen waterkering in de poort. Maar natuurlijk hoop je dat je die nooit echt nodig hebt. Bij twee eerdere overstromingen afgelopen jaren konden de zware, met ijzer versterkte planken gewoon in de schuur blijven. Maar nu staan ze klaar om opgezet te worden.
In de wc op de benedenverdieping ligt inmiddels een steen. Daar schijnen bij overstromingen soms ratten door naar boven te komen. Onze auto is elders geparkeerd en onze hond is bij vrienden ondergebracht. Als we straks een waterkering hebben, kan ze de deur niet meer uit. Onze buren zijn bezig hun kelder leeg te halen. Een kelder aan de rivier is echt niet handig.
Even verderop zijn hele schoolklassen bezig een tijdelijke dijk van zandzakken te bouwen. Een geruststellend gezicht, tot een buurvrouw me bezorgd aanklampt: bij ons voor de deur zijn geen noodmaatregelen voorzien. Om een duistere reden mag onze straat gewoon onder water lopen. Dat was bij vorige overstromingen trouwens ook zo. We klampen de verantwoordelijke politiecommandant aan. "Besluit van de gemeente," zegt hij, en hij vindt het ook vreemd. Als we zandzakken willen, kunnen we ze krijgen, maar we zullen zelf moeten zorgen dat ze voor onze poort komen. En landbouwplastic? Nee, dat kunnen we niet krijgen, dat zullen we zelf moeten kopen Dan maar hopen dat onze waterkering zijn werk goed doet.

De Donau zelf kabbelt intussen zachtjes over de laagste grasvelden in het park voor onze deur. Drommen belangstellenden maken enthousiast foto’s. Het ziet er bedrieglijk vredig uit. Maar centimeter voor centimeter kruipt het water omhoog en dichterbij. Onverbiddelijk. Gisteren 60 centimeter, en we hebben nog ruim twee meter te gaan.

Dagboek van een overstroming, deel 2


dinsdag 4 juni 2013

Nationale saamhorigheid

Toen de voetbalclub Győri ETO onlangs voor het eerst in iets van dertig jaar de Hongaarse voetbalkampioenschappen won, dacht de fanclub iets aardigs te doen voor de spelers. Daarom hingen de fans een spandoek op met de tekst "meerdere naties, één team, dank jullie".
Niets mis mee, toch? Iedereen weet dat in het professionele voetbal nauwelijks, als al, nog een team bestaat dat alleen spelers van de eigen nationaliteit heeft. Bij Györ lopen maar liefst spelers uit tien landen rond. En die hebben de ploeg toch maar mooi naar het erepodium geschopt. Een goed voorbeeld van de voordelen van internationale samenwerking.
Maar een deel van de fans wilde daar niet aan herinnerd worden. Vooral het feit dat ook de vlaggen van de betrokken naties werden getoond, was tegen het zere been. Want een deel van die landen - Roemenië, Slowakije, Servië, Kroatië - waren ooit, deels althans Hongaars, en ieder van die vlaggen was voor hen een klap in het gezicht van Hongarije.
Het spandoek leidde tot zo'n stroom van reacties van extremistische fans, dat de fanclub zich genoodzaakt diep door het stof te gaan. "Wij zien het nu zelf ook, we hebben een fout gemaakt. Ja, WE HEBBEN EEN FOUT GEMAAKT! We hebben een verkeerd besluit genomen en we hebben ongewild de gevoelens van veel Hongaren gekwetst." Die hoofdletters verzin ik niet, die stonden in de oorspronkelijke tekst.



Vandaag is het de Dag van Nationale Saamhorigheid, in 2010 ingevoerd door het parlement om het Verdrag van Trianon te herdenken, waarbij Hongarije in 1920 tweederde van zijn grondgebied kwijtraakte, plus één derde van zijn Hongaars sprekende bevolking (en pakweg nog eens twee keer zoveel mensen die geen Hongaars spraken, en dat ook niet wilden). De verloren gebieden kwamen in handen van landen als Slowakije, Roemenië en het huidige Servië. Uiteraard wil je niets te maken hebben met spelers die uit dat soort landen komen, toch?
Omdat volgens de Hongaarse regering teveel jongeren niet weten waarom het bij Trianon precies gaat, is er dit jaar voor die dag een Nationaal Saamhorigheidslied gecomponeerd dat hard zijn best doet om te concurreren met ons eigen Koningslied. Zonder rap natuurlijk, dat wel. Maar met een heleboel vrolijk lala lalala, altijd een voorteken voor een ijzersterk nummer. Er wordt gedanst op het zachte gras, onder de perzikboom, er wordt een kring gevormd, ogen glanzen van de vreugde en het hart van de aarde klopt. Ergens middenin zit een soort kerkgezang, met de geheimzinnige strofen "De perzik rijpt al, de gezegende vrucht van het land".
Niet alleen ik kan er geen kaas van maken, ook Hongaarse commentatoren ter linker en ter rechter zijde krabben zich wat verbaasd op hun hoofd over de tekst, ook omdat het verband met de achtergrond van de Dag voor Nationale Saamhorigheid wat zoek is. Of jongeren er iets wijzer van worden wat Trianon betekent, valt te betwijfelen. Aan de andere kant, ik moet de Hongaar die nog tegenkomen die nog nooit van Trianon heeft gehoord. Het heeft me altijd verwonderd als een ongeletterde boer in een klein dorp plots vol gloed over Trianon begon te praten. Al hoor je van zo'n boer, of van andere Hongaren, zelden dat de niet-Hongaarse meerderheid in die verloren gebieden het verdrag van Trianon toejuichten. Geschiedenis heeft vaak twee gezichten, of meer gezichten, en wat de een als een feit ziet, ziet de ander als een leugen. Dat maakt het tot zo'n moeilijk vak.
Een dik half jaar geleden sprak Fidesz-politicus Zoltán Kőszégi over de noodzaak om het verdrag van Trianon te herzien. Niet met wapens, maar met andere middelen, wat die dan ook mogen wezen. Fidesz zelf verklaarde onmiddellijk dat dit niet de mening van de partij was en vandaag sprak Fidesz-toppoliticus János Lázár in het kader van de Nationale Saamhorigheid over het belang van het Schengen-verdrag, dat ervoor zorgt dat grenzen geen rol meer spelen. "We zullen niet rusten voordat de Hongaarse minderheden in alle buurlanden in de Europese Unie zitten, en zelfs onder bescherming van Schengen," aldus Lázár. Als het aan de voetbalfans in Györ ligt, geldt dat waarschijnlijk alleen voor de Hongaarse minderheid, niet voor de rest van de inwoners van die landen.

zondag 12 mei 2013

Antisemitisme: een verdiend imago?

Synagoge in Budapest
Honderden extremisten, protesterend tegen het Joodse Wereldcongres afgelopen week in Boedapest: het was geen fraai gezicht en bevestigde de internationale zorg over groeiende antisemitisme in Hongarije. Die zorg was zelfs de aanleiding geweest om de zitting van het congres van Jeruzalem naar Hongarije te verplaatsen. “Vandaag vragen joden in dit land zich opnieuw af of ze weg moeten gaan,” zei voorzitter Ronald S. Lauder in zijn openingsspeech.
Wie met het beeld van tierende skinheads op zijn netvlies de joodse wijk van Boedapest inloopt, ziet ook een andere werkelijkheid. Met 100.000 zielen heeft de Hongaarse hoofdstad de derde joodse gemeenschap van Europa. Er is een bloeiend cultureel leven, een toenemend aantal koosjere restaurants en winkels, en niemand ziet reden om de 14 synagogen of de drie joodse scholen in Boedapest speciaal te bewaken.
Zoals premier Viktor Orbán tijdens het congres constateerde: “Ik weet dat hier joodse leiders komen uit landen waar antisemitisme het leven van schoolkinderen heeft geëist. En van landen waar mensen zijn omgekomen bij bomaanslagen op synagogen. Niets van dat alles is tot nu toe in Hongarije gebeurd.”
Antisemitisme in Hongarije is vooral verbaal, bevestigt Péter Feldmajer, leider van de Hongaarse joodse gemeenschap. Maar dat verbale geweld neemt toe. En dat resulteert uiteindelijk vaak in echt geweld, zoals de voorzitter van het Hongaarse Raoul Wallenbergcomitée (en medeoprichter van regeringspartij Fidesz) afgelopen week ondervond toen hij door voetbalsupporters werd neergeslagen omdat hij hen aansprak op hun Sieg Heil-gebrul.
Orbán benadrukt graag de reeks maatregelen tegen antisemitisme, zoals de wet tegen hatespeech, die zijn regering heeft aangenomen. Onder zijn bewind kwam ook het Holocaust-herdenkingscentrum tot stand, waar schoolkinderen minstens één keer in hun schoolcarrière heen moeten. Hongarije is een van de weinige landen met een officiële Holocaust-herdenkingsdag en het onderwerp is sinds kort verplichte eindexamenstof. Volgens een nieuw plan kunnen scholen subsidie krijgen als ze naar Auschwitz willen. Dat was wel eens anders, zegt regeringswoordvoerder Ferenc Kumin: “Vroeger sloegen geschiedenisleraren de Holocaust vaak over of ontkenden hem zelfs.”
Toch wordt het Orbán vaak verweten, ook tijdens het Wereldcongres, dat hij geen afstand neemt van Jobbik, de antisemitische partij die sinds 2010 zitting heeft in het Hongaarse parlement. In een Israëlische krant deed de premier dat afgelopen week wel: “Als we de democratie willen beschermen, moeten we een duidelijk standpunt tegen Jobbik innemen. Jobbik heeft een ideologie ontwikkeld die de mensenrechten van joden duidelijk schendt, zowel als personen, en als gemeenschap.”
Tegenover die heldere taal staat de dubbele houding waarmee zijn partij het historische antisemitisme in Hongarije benadert en de rol die het land in de oorlog speelde. Aan de ene kant was er Fidesz-fractievoorzitter Antal Rógan, die samen met oppositieleiders Gordon Bajnai en Attila Mesterházy sprak bij een demonstratie tegen de oproep van een extremistische Jobbik-parlementariër die had opgeroepen om lijsten te maken joden op belangrijke functie.


vrijdag 3 mei 2013

Vrijheid is niet totalitair

Grondwetstaat... mag blijven
Het Vrijheidsplein in Boedapest mag zijn naam behouden. Hoewel veel mensen die naam met het
communisme associëren hoeft de gemeente die niet te veranderen, want de term vrijheid verwijst niet per se naar een totalitair politiek systeem. Tot die conclusie komt een commissie van wijzen van de Hongaarse Academie van Wetenschappen. De commissie was om haar mening gevraagd, omdat een gemeente twijfelde of haar Vrijheidsstraat voldeed aan de wet op ongewenste totalitaire straatnamen die de regering vorig jaar aannam en die vooral bedoeld was om een einde te maken aan straatnamen uit de communistische tijd.
Openbare plaatsen mogen sinds vorig jaar niet meer worden vernoemd naar personen die betrokken waren bij de totstandkoming of instandhouding van het totalitaire regime van de 20ste eeuw, of naar termen en organisaties die met zo’n regime te maken hebben. Daarom werd het Moskouplein eerder al omgedoopt en verloor ook de Amerikaanse president Roosevelt zijn plein in Boedapest: hij ondertekende het verdrag van Jalta, waardoor Hongarije in het communistische kamp terechtkwam.
Maar veel gemeenten wisten niet precies waar ze aan toe waren. Daarom kwam de Academie op verzoek van de regering onlangs met een officiële lijst van bruikbare, onwenselijke en twijfelachtige namen. Vrijheid mag dus. Ook vrede, vooruitgang en republiek zijn door het oog van de naald gekropen, net als constitutie. Constituties zijn niet uitsluitend het voorrecht van dictaturen en een verbod betekent bovendien dat het Grondwettelijke Hof zijn naam moet veranderen, aldus de Academie.
De 1 Meistraat mag ook, maar Bevrijdingsstraat en Raadsplein gaan echt te ver, want de bevrijding verwijst naar de komst van het Rode Leger in januari 1945 (voor veel joden destijds zeker een bevrijding) en bij de raden gaat het om arbeidersraden en dergelijke. Communistische politici mogen natuurlijk niet, maar ook kunstenaars zijn gesneuveld, zoals de Russische schrijver Maxim Gorki. Maar de Hongaarse dichter Attila József mag blijven, ondanks zijn communistische sympathieën.
Net zo interessant als de namen op de lijst zijn de namen die ontbreken. En dan valt op dat de nadruk wel zeer eenzijdig op het communisme ligt. Hongaarse en buitenlandse fascisten komen niet op de lijst voor. Er staan twee mensen uit rechtse hoek op de lijst, en in beide gevallen ziet de academie geen probleem. Afwezig zijn de Nazisympathisanten Albert Wass en József Nyír, schrijvers over wie veel commotie ontstond, toen hun werk op een lijst met aanbevolen schoolliteratuur verscheen. Naar Wass, ooit veroordeeld wegens de moord op een aantal joden, zijn inmiddels al meerdere straten vernoemd. Dat geldt ook voor admiraal Miklós Horthy, Hongarije's staatshoofd voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog en tot 1944 een bondgenoot van Hitler. Ook over hem zwijgen de wetenschappers.
Nieuwe straatnamen zijn overigens een dure grap, niet alleen voor gemeenten, maar ook voor bewoners. Denk aan alle inschrijvingen bij kadasters, burgerlijke standen en kamers van koophandel. Daarom doen tientallen gemeenten tot nu toe alsof ze zich niet realiseren dat hun Lenin- en Jonge Arbeidersstraat ongewenst zijn. De vraag is hoe lang nog, met deze officiële lijst.